Toplumsal amacı yönünden bakıldığında evlilik, klasik tabiriyle acı
tatlı pek çok olayın yaşanabileceği ve böyle anlarda da yanı başında
elini uzatabileceği bir eş bulmayı ummanın diğer adıdır. Evlilik gibi
hem toplumsal hem de bireysel bir ilişkide bir çok açıdan farklı
paylaşımlar vardır. Ancak her şeyin öncesinde ve temelinde olan en
önemli konu ise eşler arasındaki iletişimdir.

İletişim Nedir?
Kişiler
arasında birbirini anlamaya ve farkında olmaya yönelik her tür
davranışa kısaca iletişim diyoruz. Bir iletişimden bahsedebilmek için
iletişimde mesajı alan ve mesajı veren olmak üzere en az iki kişi
olmalıdır ve dolayısıyla iletişim taraflı bir eylemdir. Aynı zamanda bir
süreçtir. Bu süreç sağlıklı işliyorsa, taraflar birbiriyle empati
kurabiliyorsa,birbirlerini fark etmişler ve anlamaya çalışıyorlarsa
iletişimin de sağlıklı olduğunu düşünürüz. Bir bebek bile daha doğar
doğmaz çevresiyle iletişim halindedir. Sesleri dinler,duyduklarına
tepki vermeye çalışır. Dolayısıyla iletişim hayatın olmazsa
olmazlarındandır. Farklı içerikleriyle iletişim dediğimiz kavram
aslında son derece ilginç tanımlamalar içerir:Sözlü iletişim, yazılı
iletişim vb.gibi değişik içeriklerle karşımıza çıkar.

Eşlerin birbiriyle İletişimi
Burada
aynı hayatı paylaşan insanlardan bahsediyorsak iletişim daha önemli bir
hal alır. İletişim iki kişinin birbirini fark ettiği anda başlıyor ve
evlilikte hem anlık hem de süreğen bir ilişki olduğunu vurgulamak
gerekiyor. Anlık iletişim,o anı ilgilendiren o an oluşup gelişen
olaylara dönük iletişimdir. Süreğen iletişim ise bir süreci kapsayan ve
eşlerin birbirine dönük ilişkilerinin sınırını da belirleyen iletişim
şeklidir. İletişim aynı zamanda hem sosyal hem de özneldir. Sosyal yönü
kişilerin dışarıdaki insanlara karşı takındığı bütün tavır ve
tutumlardan oluşur. Kendisini tanımladığı ve konumlandırdığı her kişilik
örüntüsü sosyal iletişimin bir parçasıdır. Öznel yönü ise,asıl
yapısının temelidir ve olaylara bakış açısından yorumlama şekline kadar
kişinin kendi iç dünyasını ifade eden kısmıdır. Bütün bu yönlerini göz
önünde bulundurarak iletişimin düzeyi ve olmazsa olmazları nelerdir,o
kısmını ele almak gerekiyor.

Sağlıklı İletişim Ne olmalıdır?
Evlilik
bir kurumdur ve bu kurumun temel taşları da anne baba ya da diğer
deyimle kadın ve erkek olduğuna göre bu kurumun önce sağlıklı bir
ilişkiyle başlamış olması beklenir. Bunun ifadesi nedir dersek,

• Koşulsuz destek,
• Taktir ve onay,
• Anlayış,hoş görü,
• Güven ve inanç,
• Sevgi,saygı,

Bu tip temel koşullar oluşmamışsa ya da eksikse,bunlar tamamlanmadan
sağlıklı bir iletişimden ve dolayısıyla da sağlıklı bir ilişkiden söz
edemeyiz.

Sağlıklı İletişimin Engelleri
İlişkiler
ve iletişim konusunda yapılan araştırmaların sonuçlarına göre özellikle
bize çok tanıdık gelen engeller olduğunu görüyoruz:

• Erkeğin,eşinin gelişimini ve iş yaşamını engellemesi,
• Sürekli otoriter taraf olmak ve kontrol kurmak isteyen eş bütün iletişim kanallarının kapanmasına yol açıyor.
• Yaşanılan sıkıntıları ve duyguları dile getirememek,biriktirmek.
• Kıskançlık ve baskıcı davranmak,
• Sürekli müdahaleci olmak,karşı tarafın duygu ve düşüncelerini dikkate almamak.
• Konuşmamak,duyguların ve düşüncelerin ifadesini ertelemek.
• Şikayet ve bir diğeri hakkında diğer insanlarla konuşmak,dedikodu yapmak.
• Bire bir,yüz yüze konuşmayı seçmek yerine araya başkalarını koymak ve başkaları üzerinden iletişim kurmaya çalışmak.

Sağlıklı İletişim İçin
Eşler arasında sağlıklı bir iletişim için öncelikle eşlerin evliliğe bakış açılarının net olması gerekiyor:

• Evliliğe yükledikleri anlam,
• Beklentiler,
• Ortak paylaşımlar,
• Birbirine zaman ayırmak gibi bir çok faktörün bir arada olması bir
  iletişim için alt yapının doğru olmasına zemin hazırlayacaktır.

Bizler maalesef evliliği hep,iki kişinin tek kişi gibi yaşayacağı ve
düşüneceği bir kurum olarak kabul etme eğilimindeyiz.Oysa evlilik bunun
tam tersidir.İki kişinin yine iki ayrı kişi olarak bir arada yaşamayı
becerebilmesidir. Kişilerin birbirini bir şeyler için zorlamadığı,temel
ilkenin önce birbirine güven ve saygı göstermek olduğu evlilik
ilişkilerinde iletişim kanalları da açıktır. Bireylerin samimi ve doğal
oldukları,birbirlerine saygılı davrandığı bütün ilişkilerde bu
böyledir. Sağlıklı iletişim öncelikle birbirini anlamaya çalışmaktan
geçer.

Öneriler
Eşler doğru ve sağlıklı iletişim için çok basit bazı kuralları bilirlerse işler daha kolaylaşır.

• Öncelikle her konuda birbirinizle aynı fikre sahip olmayacağınızı bilip davranışlarınızı buna göre belirleyin.
• Birbirinizle ilgili beklentileriniz konusunda konuşmaya ve işbirliğine açık olun.
• Birbirinizi özellikle insanlar önünde eleştirmeyin ve espri konusu dahi yapmayın.
• Birbirinizle konuşurken olabildiğince hoş ve sevimli kelimeler kullanın,birbirinize sevgiyle hitap edin.
• Hayatınızdaki her şeyin kontrolü sizin elinizde değildir.Kontrolü
  sahiplenirseniz iletişim kurmakta ciddi sıkıntılar yaşayabilirsiniz.
• Aile içinde tek seslilik değil,çok seslilik doğaldır ve olmalıdır.Farklı bakış açıları farklı hayat deneyimleri kazandırabilir.

Bu şekilde pek çok madde sıralayabiliriz ancak iletişimin kesin
olarak bir kuralı vardır: Konuşmak ve birbirini anlamaya çalışmak. Bunu
başarınca diğer her şey mümkün olur.   

Psikolog Serap Duygulu

www.ozgurbilge.com